خودروساز چینی رکود سرعت را جا به جا کرد

به گزارش نماد اقتصاد، سال‌ها بود که وقتی صحبت از ابرخودروها، سرعت‌های فراتر از تصور و رقابت بر سر شکستن رکوردهای جهانی به میان می‌آمد، نام چند خودروساز مشخص در ذهن علاقه‌مندان خودرو نقش می‌بست: فراری، لامبورگینی، مک‌لارن، بوگاتی و کونیگزگ. این شرکت‌ها با تکیه بر مهندسی پیشرفته، موتورهای قدرتمند، آیرودینامیک پیچیده و تولید محدود، قلمرویی ساخته بودند که ورود به آن برای خودروسازان معمولی تقریباً غیرممکن به نظر می‌رسید. اما حالا یک نام چینی در همین قلمرو خبرساز شده است؛ یانگ‌وانگ U9 اکستریم، محصول زیرمجموعه لوکس بی‌وای‌دی، نه‌تنها به جمع ابرخودروهای رکوردشکن وارد شده، بلکه از مرز تاریخی ۵۰۰ کیلومتر بر ساعت نیز عبور کرده است.
این اتفاق را باید در ادامه تحول بزرگ‌تری در صنعت خودرو دید. چین ابتدا با تولید خودروهای ارزان‌تر و رقابتی، سهم قابل‌توجهی از بازار جهانی را به دست آورد. سپس با توسعه خودروهای برقی، به رقیبی جدی برای خودروسازان بزرگ تبدیل شد و حالا در حال آزمودن توانایی‌های خود در بخش‌هایی است که تا همین چند سال پیش، نماد برتری فناوری و مهندسی برندهای غربی محسوب می‌شدند. پرسش دیگر فقط این نیست که آیا یک خودروساز چینی می‌تواند خودرویی ارزان‌تر از رقبای اروپایی تولید کند؛ مسئله این است که آیا می‌تواند در قلمرو فراری، بوگاتی و پاگانی نیز برای آنها رقیب بتراشد؟

عبور یانگ‌وانگ از مرز ۵۰۰ کیلومتر

یانگ‌وانگ U9 اکستریم در اول نوامبر ۲۰۲۶ در ابوظبی به سرعت ۵۰۳.۱۷ کیلومتر بر ساعت رسید. این رکورد در مسیر بسته‌شده E11 و با رانندگی مارک باسنگ، راننده مسابقات استقامت، ثبت شد. فدراسیون بین‌المللی اتومبیل‌رانی (FIA) نیز این دستاورد را به رسمیت شناخته است. U9 اکستریم با این سرعت، نخستین خودروی تولیدی معرفی شده که از مرز ۵۰۰ کیلومتر بر ساعت عبور کرده است.
این رکورد در ادامه عملکرد همین خودرو در سپتامبر ۲۰۲۵ به دست آمد؛ زمانی که U9 اکستریم در پیست آزمایش پاپنبورگ آلمان به سرعت ۴۹۶.۲۲ کیلومتر بر ساعت رسید و از رکورد قبلی خود فراتر رفت. بااین‌حال، باید میان رکورد سرعت در یک مسیر و رکورد میانگین دوسویه تفاوت قائل شد. یانگ‌وانگ برای ثبت سرعت جدید، میانگین رفت‌وبرگشت ارائه نکرده است؛ بنابراین رکورد رسمی میانگین دوسویه همچنان در اختیار SSC تواتارا با سرعت ۴۵۵.۲۸ کیلومتر بر ساعت باقی مانده است.
اما حتی با در نظر گرفتن این تفاوت، عبور یک خودروی چینی برقی از مرز ۵۰۰ کیلومتر بر ساعت اتفاق کوچکی نیست. U9 اکستریم از چهار موتور الکتریکی مستقل استفاده می‌کند که مجموع توان آنها به حدود ۲۲۲۰ کیلووات، معادل بیش از سه هزار اسب‌بخار، می‌رسد. این خودرو به معماری برقی ۱۲۰۰ ولتی مجهز است و از سامانه کنترل گشتاور و فناوری‌های پیشرفته مدیریت حرارتی و تعلیق بهره می‌برد. تولید آن نیز به ۳۰ دستگاه محدود شده است؛ بنابراین با محصولی انبوه و اقتصادی روبه‌رو نیستیم، بلکه یک ابرخودروی بسیار خاص در بالاترین سطح فناوری صنعت خودرو را می‌بینیم.

چین از بازار اقتصادی به قلمرو خودروهای خاص رسید

پیشروی چین در صنعت خودرو مسیری چندمرحله‌ای داشته است. در مرحله نخست، خودروسازان چینی با تکیه بر قیمت رقابتی، تنوع محصول و ظرفیت تولید بالا، در بازارهای مختلف جایگاه پیدا کردند. سپس با توسعه فناوری خودروهای برقی و باتری، فاصله خود را با بسیاری از خودروسازان باسابقه کاهش دادند. حالا شرکت‌هایی مانند بی‌وای‌دی تلاش می‌کنند نشان دهند که توانایی مهندسی آنها به تولید خودروهای شهری و خانوادگی محدود نیست.
ورود به بازار ابرخودروها از این جهت اهمیت دارد که قواعد آن با بازار خودروهای معمولی متفاوت است. در این بخش، قیمت پایین به‌تنهایی مزیت تعیین‌کننده نیست. خریدار یک فراری یا پاگانی صرفاً به دنبال وسیله‌ای برای جابه‌جایی نیست؛ او برای طراحی، مهندسی، عملکرد، اعتبار برند، انحصار و تجربه‌ای متفاوت هزینه می‌کند. ساخت خودرویی با قدرت سه هزار اسب‌بخار نیز به‌تنهایی به معنای ورود موفق به این بازار نیست. پایداری عملکرد در سرعت‌های بالا، ایمنی، ترمزگیری، آیرودینامیک، دوام قطعات و تجربه رانندگی، همگی باید در سطحی استثنایی قرار داشته باشند.
بااین‌حال، پیشرفت یانگ‌وانگ نشان می‌دهد که خودروسازان چینی می‌خواهند در همین معیارها نیز خود را محک بزنند. بی‌وای‌دی با U9 اکستریم در حال نمایش توانایی‌های فنی خود است؛ همان‌طور که پیش‌تر با توسعه باتری‌ها، موتورهای الکتریکی و خودروهای برقی در مقیاس بزرگ، جایگاه خود را در صنعت جهانی تغییر داده بود.

فراری و بوگاتی از رقابت چین در امان می‌مانند؟

پرسش مهم‌تر برای خودروسازان خاص اروپایی این است که آیا مزیت تاریخی آنها همچنان می‌تواند مانعی جدی در برابر رقبای چینی باشد؟ فراری، لامبورگینی، مک‌لارن، بوگاتی و پاگانی صرفاً به دلیل سرعت خودروهایشان شناخته نمی‌شوند. این برندها طیچند دهه، هویتی ساخته‌اند که با طراحی، میراث مسابقه‌ای، تولید محدود، شخصی‌سازی و ارزش نمادین محصولاتشان گره خورده است. چنین مزیتی به‌سادگی با افزایش قدرت موتور یا ثبت یک رکورد سرعت از بین نمی‌رود.
برای مثال، خریدار یک بوگاتی شیرون یا فراری ممکن است به‌دنبال سریع‌ترین خودرو در یک آزمایش مشخص نباشد. او محصولی می‌خواهد که تاریخچه، طراحی و جایگاه اجتماعی آن بخشی از ارزش خرید محسوب شود. در این بازار، اعتبار برند و تجربه مالکیت می‌تواند به‌اندازه مشخصات فنی اهمیت داشته باشد. از همین رو، نمی‌توان نتیجه گرفت که ثبت یک رکورد توسط بی‌وای‌دی به‌معنای پایان برتری تجاری یا فرهنگی برندهای اروپایی است.
اما این به معنای مصونیت آنها هم نیست. چین می‌تواند با ورود به این بخش، تعریف تازه‌ای از عملکرد و فناوری در ابرخودروها ارائه کند. اگر شرکت‌های چینی بتوانند در کنار قدرت و سرعت، کیفیت ساخت، قابلیت اطمینان، طراحی متمایز و تجربه مالکیت قابل‌قبولی عرضه کنند، رقابت برای برندهای خاص اروپایی نیز دشوارتر خواهد شد. به‌ویژه آنکه فناوری‌های برقی و الکترونیکی می‌توانند بخشی از مزیت‌هایی را که پیش‌تر به موتورهای درون‌سوز پیچیده و مهندسی مکانیکی وابسته بود، تغییر دهند.
از سوی دیگر، خودروسازان خاص اروپایی هم دست روی دست نگذاشته‌اند. فراری و لامبورگینی در حال توسعه محصولات برقی و هیبریدی هستند و بوگاتی نیز با محصولات جدید خود همچنان بر ترکیب عملکرد و انحصار تأکید دارد. بنابراین رقابت آینده صرفاً میان خودروهای بنزینی اروپایی و خودروهای برقی چینی نخواهد بود؛ بلکه بر سر فناوری، هویت برند و تعریف تازه‌ای از یک ابرخودرو شکل می‌گیرد.

رکوردشکنی کافی نیست؛ چین باید برند هم بسازد

یکی از دشوارترین موانع پیش روی شرکت‌های چینی، ساخت اعتبار بلندمدت در بازاری است که بخش مهمی از ارزش محصولات آن بر میراث و هویت برند استوار است. یانگ‌وانگ با U9 اکستریم توانسته توجه جهانی را به خود جلب کند، اما تولید محدود ۳۰ دستگاهی و قیمت چندمیلیون‌دلاری اعلام‌شده برای این خودرو نشان می‌دهد که هدف آن رقابت در بازار خودروهای انبوه نیست. این محصول بیش از هر چیز ویترینی برای نمایش توان فنی بی‌وای‌دی است.
با این حال، مسیر صنعت خودرو نشان داده است که فناوری‌های توسعه‌یافته در محصولات خاص می‌توانند به‌مرور به سایر محصولات نیز راه پیدا کنند. تجربه توسعه موتورهای الکتریکی پرقدرت، باتری‌های پیشرفته، سامانه‌های کنترل حرارتی و فناوری‌های تعلیق، می‌تواند به تقویت جایگاه یک خودروساز در بخش‌های دیگر بازار نیز کمک کند.
چند دهه پیش، تصور اینکه یک شرکت چینی بتواند در رقابت سرعت با نام‌هایی مانند بوگاتی و کونیگزگ قرار بگیرد، برای بسیاری از علاقه‌مندان خودرو دشوار بود. امروز اما یانگ‌وانگ U9 اکستریم از مرز ۵۰۰ کیلومتر بر ساعت عبور کرده است. این رکورد به‌تنهایی پایان دوران برندهای افسانه‌ای اروپا نیست، اما نشانه روشنی از تغییر نقشه قدرت در صنعت خودرو است. چین ابتدا بازار خودروهای اقتصادی را به چالش کشید، سپس به رقابت در خودروهای برقی رسید و حالا سراغ یکی از انحصاری‌ترین بخش‌های صنعت رفته است. شاید پرسش اصلی دیگر این نباشد که آیا چین می‌تواند وارد قلمرو ابرخودروهای اروپایی شود؛ بلکه این باشد که برندهای سنتی برای حفظ جایگاه خود در برابر رقبایی که با سرعتی بی‌سابقه پیش می‌روند، چه چیزی برای عرضه خواهند داشت؟