بازگشت تقاضا به بورس تهران/ بازارهای جهانی همچنان چندمسیره‌اند

به گزارش نماد اقتصاد، بورس تهران امروز سبز شد، اما مهم‌ترین نشانه معاملات، افزایش ۷۳ هزار واحدی شاخص کل نبود؛ شرکت‌های کوچک‌تر با شتاب بیشتری رشد کردند و فرابورس نیز از بورس تهران جلو افتاد. این تفاوت نشان می‌دهد تقاضا تنها به چند سهم بزرگ محدود نمانده است. بااین‌حال، افت برخی نمادهای اثرگذار در روز صعود شاخص‌ها یادآوری می‌کند که خریداران هنوز میان سهم‌ها تفاوت می‌گذارند.

در پایان معاملات دوشنبه ۲۷ مهر ۱۴۰۵، شاخص کل بورس با افزایش ۷۳ هزار و ۲۸۰ واحدی، معادل ۰٫۹۰ درصد، به ۸ میلیون و ۲۵۳ هزار و ۶۹۹ واحد رسید. شاخص کل هم‌وزن نیز ۳۳ هزار و ۵۶ واحد بالا رفت و با رشد ۱٫۵۱ درصدی در سطح ۲ میلیون و ۲۲۲ هزار و ۷۷۰ واحد ایستاد.

برتری هم‌وزن؛ تقاضا فراتر از بزرگان بازار

فاصله ۰٫۶۱ واحد درصدی بازده هم‌وزن با شاخص کل، مهم‌ترین تفاوت عملکرد بخش‌های بازار بود. چون وزن شرکت‌ها در شاخص هم‌وزن برابر است، رشد بیشتر این نماگر نشان می‌دهد عملکرد متوسط سهام از تصویری که شاخص کل ارائه می‌کند، بهتر بوده است.

شاخص بازار اول بورس ۰٫۸۴ درصد و شاخص آزاد شناور ۰٫۷۱ درصد افزایش یافتند؛ هر دو کمتر از هم‌وزن. بنابراین، معاملات امروز را می‌توان روز برتری نسبی شرکت‌های کوچک‌تر دانست، هرچند تشخیص گستردگی دقیق تقاضا به تعداد نمادهای مثبت و منفی نیز نیاز دارد.

در میان نمادهای اثرگذار، «فارس» با حدود ۱۹ هزار و ۴۱۷ واحد بیشترین نقش مثبت قابل مشاهده را در شاخص کل داشت. «تابان» و «فولاد» نیز به رشد نماگر کمک کردند. در مقابل، «فملی» حدود ۱۱ هزار و ۴۳۳ واحد و «تاپیکو» حدود ۴ هزار و ۲۳۹ واحد از شاخص کاستند. این ترکیب نشان می‌دهد حتی میان شرکت‌های بزرگ و کالامحور نیز جهت معاملات یکسان نبوده است.

فرابورس؛ رشد قوی‌تر در بازار اول

شاخص کل فرابورس با افزایش هزار و ۲۱۳ واحدی، معادل ۱٫۸۶ درصد، به ۶۶ هزار و ۲۵۸ واحد رسید. شاخص هم‌وزن فرابورس نیز ۱٫۸۸ درصد رشد کرد؛ نزدیکی این دو نرخ، همراهی بیشتر شرکت‌ها با حرکت شاخص را نشان می‌دهد

در زیرمجموعه‌های فرابورس، شاخص بازار اول ۲٫۵۰ درصد و شاخص بازار دوم ۱٫۷۸ درصد افزایش یافت. بنابراین، بازار اول فرابورس در میان شاخص‌های اصلی قابل بررسی، بالاترین بازده روزانه را ثبت کرد. «کگهر»، «آریا» و «مارون» نیز از نمادهای دارای اثر مثبت بر شاخص فرابورس بودند.

گردش معاملات را با ورود پول اشتباه نگیریم

در آخرین ثبت تابلو، ارزش معاملات بورس تهران حدود ۳۵٫۳۸ هزار میلیارد تومان و حجم معاملات حدود ۵۳٫۱۶ میلیارد ورقه بود. ارزش معاملات فرابورس نیز حدود ۲۴۸٫۶۰ هزار میلیارد تومان ثبت شد

این ارقام، ارزش کل معاملات تابلو هستند و نباید معادل معاملات خرد سهام یا ورود نقدینگی حقیقی در نظر گرفته شوند. به‌ویژه در فرابورس، تفکیک معاملات سهام، اوراق بدهی و سایر ابزارها برای تحلیل گردش پول ضروری است. از این داده‌ها به‌تنهایی نمی‌توان نتیجه گرفت چه میزان پول تازه وارد سهام شده است.

برای بازار دوم بورس، بازار پایه، بورس کالا و بورس انرژی، داده اختصاصی کافی برای گزارش عملکرد روزانه در دست نیست؛ حرکت شاخص کل را نیز نمی‌توان به همه این بازارها تعمیم داد.

بورس‌های جهان؛ بازاری بدون جهت مشترک

تا زمان تنظیم گزارش در ۱۹ اکتبر، بازارهای جهانی مسیر یکسانی نداشتند. در آسیا، ژاپن عقب نشست، اما کره جنوبی رشد کرد؛ اروپا معاملات را منفی دنبال می‌کرد و بازار نقدی آمریکا هنوز باز نشده بود. ازاین‌رو، ارقام امروز آسیا و اروپا باید از قیمت پایانی جمعه آمریکا جدا خوانده شوند.

در آسیا، نیکی ژاپن ۰٫۶۲ درصد افت کرد، درحالی‌که کوسپی کره جنوبی ۱٫۷۶ درصد بالا رفت. شانگهای ۰٫۳۹ درصد و استرالیا ۰٫۴۴ درصد رشد کردند. بورس هنگ‌کنگ به‌دلیل تعطیلات بسته بود؛ بنابراین، عدد هانگ‌سنگ در جدول مربوط به آخرین جلسه معاملاتی است.

تفاوت مسیر ژاپن و کره جنوبی نشان می‌دهد عنوان کلی «سهام فناوری» برای توضیح همه بازارها کافی نیست. پس از نوسانات شدید، بخشی از بازار می‌تواند شاهد بازگشت تقاضا باشد، درحالی‌که بخش دیگر همچنان با فروش روبه‌رو است. برای ارزیابی این بازگشت‌ها، استمرار خرید در جلسات بعد اهمیت بیشتری از رشد یک‌روزه دارد.

در هند، آخرین داده بررسی‌شده از افت ۱٫۳۲ درصدی سنسکس و ۱٫۱۸ درصدی نیفتی ۵۰ حکایت داشت. تایوان، سنگاپور و نیوزیلند نیز منفی بودند، اما شاخص شنژن اندکی افزایش یافت؛ ترکیبی که پراکندگی بازده در بازارهای آسیایی را روشن‌تر می‌کند.

اروپا؛ فشار فروش با محوریت فرانسه

شاخص فراگیر STOXX 600 تا ساعت ۱۲:۴۳ به وقت تهران، ۰٫۷۹ درصد کاهش یافت و به ۶۳۹٫۶۳ واحد رسید. نگرانی درباره وضعیت مالی فرانسه و اعتراضات این کشور بر معاملات اثر گذاشت و گروه‌های بانکی و برخی صنایع دوره‌ای نیز زیر فشار قرار گرفتند.

در ثبت اولیه معاملات، شاخص فرانسه حدود ۱٫۳ درصد، آلمان یک درصد و بریتانیا ۰٫۸ درصد افت داشتند. این ارقام میان‌روزی‌اند و نتیجه نهایی جلسه محسوب نمی‌شوند.

از نگاه تحلیلی، فشار هم‌زمان بر بانک‌ها و صنایع حساس به رشد اقتصادی نشان می‌دهد نگرانی سرمایه‌گذاران فقط به سود یک شرکت محدود نیست؛ برآورد هزینه تأمین مالی و چشم‌انداز فعالیت اقتصادی نیز در قیمت‌گذاری سهام نقش دارد.

آمریکا؛ افت قبلی فناوری و انتظار برای سود شرکت‌ها

در آخرین جلسه کامل وال‌استریت، جمعه ۱۶ اکتبر، شاخص S&P 500 حدود ۱٫۰۹ درصد، داوجونز ۰٫۳۴ درصد و نزدک ۲٫۱۵ درصد کاهش یافتند. افت بیشتر نزدک نشان می‌دهد فشار فروش در سهام فناوری شدیدتر بوده است. teletrade.org

در معاملات آتی دوشنبه، نشانه‌هایی از بازگشت تقاضا دیده شد، اما این حرکت هنوز به معنای رشد شاخص‌های نقدی آمریکا نیست. توجه سرمایه‌گذاران به گزارش‌های سود شرکت‌های بزرگ و بازده هزینه‌های سنگین هوش مصنوعی معطوف شده است. Reuters

کانادا مسیر متفاوتی داشت: شاخص TSX روز جمعه ۰٫۱۱ درصد افزایش یافت و به ۳۶ هزار و ۱۷۷ واحد نزدیک شد؛ تقویت سهام نفتی به بازار کمک کرد. این تفاوت نشان می‌دهد ترکیب صنایع هر بورس چگونه می‌تواند واکنش آن را به تحولات جهانی تغییر دهد.

در آخرین جلسه ثبت‌شده برای آمریکای لاتین نیز شاخص برزیل ۰٫۵۴ درصد و مکزیک ۱٫۸۷ درصد افزایش داشتند. این بازده‌ها مربوط به جلسه پیشین‌اند و عملکرد دوشنبه محسوب نمی‌شوند.

بازارهای منطقه؛ احتیاط در برابر ریسک‌های سیاسی

در معاملات اولیه دوشنبه، شاخص عربستان حدود ۰٫۳ درصد، ابوظبی ۰٫۲ درصد و قطر ۰٫۵ درصد کاهش یافتند؛ دبی تقریباً بدون تغییر بود. نگرانی‌های منطقه‌ای و نوسان نفت بر فضای معاملات اثر گذاشتند.

برای بورس‌های منطقه، افزایش قیمت نفت همیشه به رشد سهام منتهی نمی‌شود. اگر نفت به‌دلیل نگرانی از اختلال عرضه گران شود، افزایش ریسک فعالیت اقتصادی می‌تواند بخشی از مزیت درآمدی شرکت‌های نفتی را خنثی کند.