تحول فناورانه، مسیر اجتناب‌ناپذیر تولید سبز در صنعت فولاد

به گزارش نماداقتصاد، در حاشیه نمایشگاه «سمپوزیوم فولاد ۴۰۴»، نشست تخصصی فولاد خوزستان با محوریت «نقشه راه تولید پایدار و دیجیتال در صنعت فولاد» برگزار شد. در این نشست، کامران طاهر، مدیر تحقیقات تکنولوژی و بهینه‌سازی فولاد خوزستان، و سیدرضا هاشمی‌زاده، معاون فناوری این شرکت، درباره چالش‌ها و چشم‌انداز فولاد سبز و هوشمندسازی فرآیندهای تولید سخن گفتند.

صنعت فولاد در آستانه تغییرات بزرگ جهانی
کامران طاهر با مروری بر تحولات جهانی صنعت فولاد اظهار کرد: اگر صنعت فولاد ایران بخواهد در عرصه صادرات و رقابت جهانی باقی بماند، باید تغییر نگرش را جدی بگیرد. او تأکید کرد از سال ۲۰۲۶ میلادی، جهان با قانون سختگیرانه‌ای موسوم به «مالیات کربنی» روبه‌رو خواهد شد که تولیدکنندگان پرآلاینده را با هزینه‌های چشمگیر مواجه می‌کند. طاهر گفت: از اکنون باید آماده شویم تا این شرایط را به فرصتی برای تحول بدل کنیم.

وی افزود: از سال ۱۹۹۰ تاکنون، میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای در صنعت فولاد جهانی حدود ۶۰۰ میلیون تن کاهش یافته است، اما تنها بخش اندکی از این دستاورد ناشی از تولید واقعی فولاد سبز بوده است؛ صنعتی که هنوز در آغاز مسیر خود قرار دارد.

فولاد سبز؛ بازنگری در قلب تولید
مدیر تحقیقات فولاد خوزستان، فولاد سبز را مفهومی فراتر از جایگزینی مواد اولیه دانست و گفت: تحقق این هدف مستلزم بازنگری عمیق در قلب فرآیندهای تولید است؛ از طراحی خطوط کارخانه و استفاده از تجهیزات کم‌مصرف تا کنترل هوشمند حرارت و بازیافت انرژی‌های نهفته در چرخه تولید.

او با اشاره به نقش کلیدی فناوری‌های دیجیتال در کاهش آلایندگی عنوان کرد: در دوران انقلاب صنعتی چهارم و پنجم، داده‌ها همان قدرت‌اند. بازتعریف فرآیندهای تولید بر پایه الگوریتم‌های تحلیلی و هوش مصنوعی، نه‌تنها به کاهش آلایندگی منجر می‌شود، بلکه راندمان، قابلیت پایش و ثبات کیفیت را نیز به سطح جهانی ارتقا خواهد داد.

ایجاد زیست‌بوم فناوری در فولاد خوزستان
در ادامه نشست، سیدرضا هاشمی‌زاده، معاون فناوری فولاد خوزستان، با تشریح نقشه راه دیجیتال این شرکت گفت: هدف ما ایجاد زیست‌بوم فناورانه‌ای است که تصمیم‌گیری در آن بر اساس داده‌های لحظه‌ای و مدل‌های پیش‌بینی انجام شود. به باور او، هوشمندسازی تنها یک شعار نیست، بلکه ضرورتی برای بقاء در صنعتی است که روزبه‌روز رقابتی‌تر و پیچیده‌تر می‌شود.

هاشمی‌زاده با تأکید بر جنبه اقتصادی فولاد سبز بیان کرد: کاهش مصرف انرژی و حذف تلفات در فرآیند تولید، ضمن حفاظت از محیط‌زیست، سودآوری را نیز افزایش می‌دهد و زمینه حضور پایدار در بازارهای بین‌المللی را فراهم می‌سازد. به گفته او، شرکت‌هایی که زودتر مسیر تحول را آغاز کنند، برنده‌های واقعی دهه آینده خواهند بود.

فناوری هوش مصنوعی در خدمت پایداری
او درباره برنامه‌های آتی فولاد خوزستان توضیح داد: این شرکت در حال توسعه سامانه‌های هوش مصنوعی صنعتی و سیستم‌های کنترل بلادرنگ است تا کارخانه‌ها بتوانند کوچک‌ترین تغییرات در دما، ترکیب مواد یا مصرف انرژی را به‌صورت لحظه‌ای شناسایی و بهینه تصمیم‌گیری کنند.

مسئولیت ملی در برابر آینده زمین
در پایان نشست، مدیران فولاد خوزستان تأکید کردند که گذار به سمت تولید پایدار نه‌تنها انتخابی فناورانه بلکه مسئولیتی ملی و جهانی است. آنان باور دارند آینده صنعت فولاد به توانایی آن در پیوند دادن فناوری، دانش انسانی و مسئولیت اجتماعی بستگی دارد.

فولاد خوزستان با تدوین نقشه راه جامع در زمینه تحقیق، توسعه و فناوری‌های پاک، درصدد است پیشگام مسیر تولید سبز در ایران باشد؛ مسیری که از صنعت فولاد آغاز می‌شود اما مقصد نهایی آن، حفظ محیط‌زیست و تضمین پایداری اقتصادی نسل‌های آینده است.