رویکردهای جدید منابع انسانی برای مقابله با نوسانات و چالش های محیط کسب و کار

به گزارش نماداقتصاد، یگانه بختیاری/ در این رویداد تخصصی، جمعی از کارشناسان و صاحب‌نظران حوزه منابع انسانی به بررسی چالش‌ها و راهکارهای پیش‌روی سازمان‌ها در محیط پویای کنونی پرداختند.

اولین سخنران این کنفرانس، دکتر احمد بذلی، دبیر علمی کنفرانس و رئیس انجمن منابع انسانی ایران بود که با ارائه سخنرانی خود به تبیین چالش‌های دوسویه پیش روی سازمان‌ها پرداخت.

ایشان تاکید کردند که سازمان‌ها امروز در محیطی گرفتار شده‌اند که از یک سو، تحولات نوظهور و نسل‌های جدید با انتظارات متفاوت، نیازمند انطباق‌پذیری سریع، نوآوری و استفاده از فناوری‌های نوین مانند هوش مصنوعی و اتوماسیون هستند و از سوی دیگر، شرایط ناپایدار اقتصادی، نوسانات نرخ ارز، تحریم‌ها و بی‌ثباتی‌های اقتصادی، انگیزه و تعهد کارکنان را تحت فشار قرار داده و باعث افزایش مهاجرت نیروی انسانی می‌شود.

دکتر بذلی در ادامه به اهمیت رهبری و فرهنگ سازمانی به عنوان کلید حل این معادله پیچیده اشاره کردند و بیان نمودند که رهبری و فرهنگ سازمانی، مانند دو بال پرواز، سازمان‌ها را قادر می‌سازند در برابر چالش‌ها مقاومت کنند و تهدیدها را به فرصت تبدیل نمایند.

ایشان سبک‌های مختلف رهبری از جمله رهبری تحول‌آفرین، خدمت‌گزار و رهبری سطح ۵ (سبکی که تلفیقی از فروتنی و اراده پولادین است) را معرفی نموده و نقش هر یک را در توانمندسازی کارکنان و ایجاد انگیزه تشرح کردند.

همچنین، ایشان ضمن اشاره به اهمیت فرهنگ سازمانی، از پژوهش‌هایی یاد کردند که نشان می‌دهد سازمان‌هایی با تنوع فرهنگی و فرهنگ قوی، عملکرد مالی بهتر و توانایی بیشتری در عبور از بحران‌ها دارند. تاکید شد که هم‌ترازی رهبری و فرهنگ سازمانی باید برقرار باشد تا سازمان‌ها بتوانند در شرایط دشوار، پادشکننده (Antifragile) عمل کنند و از دل بحران به رشد و تعالی دست یابند.

در پایان، دکتر بذلی به مطالعات تطبیقی در شرکت‌های پیش‌رو جهانی مانند تویوتا، فولکس‌واگن، تسلا، آمازون و مایکروسافت پرداخت و نشان داد که ترکیب درست سبک رهبری و فرهنگ سازمانی در موفقیت بلندمدت و سازگاری با تغییرات محیطی، نقش محوری ایفا می‌کند.

این سخنرانی، تأکیدی است بر ضرورت نگاه همه‌جانبه، نوآورانه و استراتژیک به منابع انسانی و رهبری سازمان‌ها در دنیای پیچیده امروز که با تغییرات سریع و چالش‌های متعدد روبرو است. ادامه کنفرانس دکتر بذلی به بررسی ابعاد دیگر این موضوعات و معرفی تجربیات موفق سازمان‌ها اختصاص داشت.

رهبری استراتژیک و فرهنگ سازمانی؛ راهکار عبور از چالش های دشوار کسب وکار

در ادامه بیستمین کنفرانس بین‌المللی توسعه منابع انسانی، دکتر قاسم خرمی، رئیس کنفرانس و مدیرعامل سازمان مدیریت صنعتی، به سخنرانی پرداخت و به چالش‌های اساسی مدیریت عملکرد سازمان‌ها اشاره کرد و پرسش کلیدی این نشست را مطرح کرد: چرا عملکرد سازمان‌ها در سطوح دولتی و خصوصی رضایت‌بخش نیست و چرا نظریه‌های علوم اجتماعی در عمل پاسخ‌گو نیستند؟

وی با اشاره به تأثیرات شرایط سیاسی و اجتماعی ویژه کشور و تأخیر در برگزاری کنفرانس به دلیل جنگ ۱۲ روزه، گفت این بحران‌ها نشان‌دهنده عمق چالش‌های پیش‌روی نهادهای مدیریتی است. دکتر خرمی تأکید کرد که بسیاری از نظریه‌های مدیریتی امروز ایران از دل شرایط واقعی کشور بیرون نیامده‌اند و متأسفانه تحولاتی که در مدیریت سازمان‌ها لازم است، با واقعیت‌های سیاسی، اقتصادی و فرهنگی هم‌خوانی ندارند.

رئیس کنفرانس افزود فضای کسب‌و‌کار ما بیش از هر عامل دیگری متأثر از سیاست و فرهنگ جامعه است؛ اما نظریه‌های مدیریتی به طور سنتی ارتباطی با حوزه سیاسی ندارند. همچنین وی شرایط مدیریتی کشور را نمونه‌ای بی‌سابقه دانست که گاه مدیران عالی حتی از مسائل حیاتی چون قطع آب یا برق در شهرک‌های صنعتی بی‌خبر می‌مانند، که این نشان‌دهنده عدم آمادگی مدیریت‌ها در شرایط بحران است.

دکتر خرمی نقش رهبری را در شرایط دشوار بسیار کلیدی و متفاوت در نظر گرفت و گفت رهبری مؤثر باید ترکیبی از استراتژیست، کارآفرین نوآور، شبکه‌ساز و تیم‌ساز باشد که توان تغییر فرمول‌ها و ایجاد بستر شکوفایی سازمان را دارد. او اشاره کرد رهبری در محیط‌های پرآشوب و پیچیده نمی‌تواند با رویکردهای سنتی و تصمیم‌گیری‌های صرفاً متمرکز پاسخ‌گو باشد، بلکه باید از حضور و حمایت تیم و ایجاد فرهنگ سازمانی سالم برخوردار باشد.

ایشان همچنین با اشاره به چالش‌های فراوان بروکراسی‌های ناکارآمد و میل به ویرانی در سازمان‌ها، تأکید کرد اصلاح این ساختارهای سنگین و انعطاف‌ناپذیر تنها با ورود رهبران کاریزماتیک و نوآور امکان‌پذیر است. وی به اهمیت پرورش و شناسایی رهبران آینده‌دار با توانایی مدیریت در فضای سیاسی، فرهنگی و اقتصادی کشور اشاره کرد.

در پایان، دکتر خرمی از برنامه سازمان مدیریت صنعتی برای آموزش و پرورش هزار مدیر حرفه‌ای در سه سال آینده خبر داد که هدف آن فراهم آوردن نیروی انسانی توانمند و نوآور برای مقابله با شرایط بحرانی و دشوار کسب‌و‌کار است. وی یادگیری مداوم را اساس هرگونه تغییر سازمانی دانست و تأکید کرد اکنون اولویت اصلی کشور آموزش مدیران برای ورود به فضای مدیریتی نوین است.

ضرورت استراتژی منابع انسانی چابک در شرایط مبهم اقتصادی کشور

در بیستمین کنفرانس بین‌المللی توسعه منابع انسانی، دکتر روح‌الله شیخ ابومسعودی، مدرس و مشاور رهبری منابع انسانی، به تشریح اولویت‌های راهبردی منابع انسانی در شرایط مبهم کنونی پرداخت. وی در سخنرانی خود تأکید کرد که وضعیت امروز محیط کسب‌و‌کار به دلیل نوسانات اقتصادی، تغییرات مکرر اولویت‌های کاری و استرس فراگیر، بسیار نامطمئن و پیچیده است و برنامه‌ریزی دقیق برای آینده را دشوار کرده است.

دکتر شیخ ابومسعودی با اشاره به تعریف «اجایل اچ‌آر استراتژی» (Agile HR Strategy) گفت این رویکرد چابک منابع انسانی، بهترین پاسخ به شرایط نامشخص فعلی است که بر ارزش‌آفرینی، انعطاف‌پذیری، سرعت عمل و پاسخ‌گویی به نیازهای متغیر کسب‌و‌کار تمرکز دارد. وی تأکید کرد که در این استراتژی‌ها نباید پیروی کورکورانه از قوانین و فرایندهای سخت‌گیرانه باشد، بلکه باید تمرکز بر تطبیق سریع با نیازهای کسب‌و‌کار و تقویت همکاری و توانمندسازی تیم‌ها باشد.

ایشان به نمونه‌هایی از این رویکرد پرداختند؛ از جمله کوتاه‌شدن دوره‌های ارزیابی عملکرد، استفاده از ارزیابی‌های چند‌جانبه (۳۶۰ تا ۷۲۰ درجه)، تمرکز بر شاخص‌های حیاتی کسب‌و‌کار به جای شاخص‌های کم‌اثر رفتاری و تقویت تیم‌های خودگردان و شبکه‌ساز که می‌توانند در مواقع بحران سازمان را بازیابی کنند.

دکتر شیخ ابومسعودی همچنین به اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت‌های نیروی کار چند‌مهارتی («چابک‌فورس») و استفاده هوشمندانه از منابع برون‌سپاری اشاره کرد و خاطرنشان ساخت که پس از بحران کرونا، متأسفانه بسیاری از تجارب ارزشمند در این زمینه از دست رفته است و ضرورت دارد این تجارب حفظ و توسعه یابند.

قابل ذکر است آخرین روز بیستمین کنفرانس بین‌المللی توسعه منابع انسانی فردا در مرکز همایش‌های سازمان مدیریت صنعتی بررگزار می شود.

در ادامه نمایی از این کنفرانس را شاهد هستید.