رکود سنگین در صنعت؛ امید صنعتگران را ناامید کرد

به گزارش نماد اقتصاد، شاخص مدیران خرید در بهمن ۱۴۰۳ نشان می‌دهد که صنایع کشور به دلیل کاهش تقاضا، کمبود برق و گاز، تنگنای ارزی و نااطمینانی‌های سیاسی-اقتصادی، در شرایط بحرانی به سر می‌برند. داده‌های بهمن ماه حاکی از آن است که صنعت از شش جنبه مختلف شامل صادرات، فروش، دریافت سفارش، تامین مواد اولیه، تحویل کالا و حاشیه سود، روندی نزولی را تجربه می‌کند. همچنین، امیدواری صنعتگران به رونق تولید در آخرین ماه سال به پایین‌ترین سطح از سال ۱۳۹۸ رسیده است.

عصر یخبندان تولید
رکود در اقتصاد و صنعت عمیق‌تر شده و تولید در محدوده‌ای قرار دارد که نشان‌دهنده رکود صنعتی است. پیش‌تر، آمارهای رسمی رشد اقتصادی و تولید و فروش شرکت‌های بورسی با اعداد منفی و روند نزولی، ورود تدریجی بخش تولید به فاز رکود را پیش‌بینی می‌کرد. اکنون، شاخص بهمن ماه نیز این موضوع را تایید می‌کند. حتی نزدیک شدن به ماه‌های پایانی سال و افزایش تقاضای فصلی نتوانسته مانع روند نزولی فعالیت‌های اقتصادی شود.

ادامه رکود در اقتصاد و صنعت
آخرین داده‌های شاخص مدیران خرید اتاق بازرگانی ایران نشان می‌دهد که اقتصاد برای سومین ماه متوالی در رکود به سر می‌برد. شاخص صنعت نیز پس از تعدیل فصلی، نسبت به ماه گذشته کاهش یافته که نشان‌دهنده رکود نسبی در این بخش است. این شاخص کمترین مقدار هفت ماه اخیر از مردادماه را ثبت کرده است. در حالی که انتظار می‌رفت فعالیت‌های اقتصادی در بهمن ماه بهبود یابد، شاخص کل اقتصاد و صنعت نشان می‌دهد که شرایط برخلاف انتظار بوده است.

چالش‌های تولید
کمبود انرژی، افزایش نرخ ارز و قیمت نهاده‌ها، اختلال در زنجیره‌های تولید و تامین مواد اولیه را تشدید کرده است. بسیاری از شرکت‌های تولیدی در سطوحی پایین‌تر از ظرفیت خود فعالیت می‌کنند و برخی به دلیل کمبود نقدینگی و منابع مالی در آستانه تعطیلی قرار گرفته‌اند. افزایش قیمت‌ها نیز قدرت خرید مصرف‌کنندگان را کاهش داده و تقاضا برای کالا و خدمات را کم کرده است. این عوامل باعث شده تا حتی با نزدیک شدن به پایان سال، میزان سفارش‌های جدید مشتریان نسبت به ماه قبل کاهش یابد.

کاهش حاشیه سود و افزایش ریسک‌ها
عوامل مذکور باعث کاهش حاشیه سود شرکت‌ها شده و در کنار افزایش ریسک‌های سیاسی-اقتصادی، انتظارات بدبینانه‌ای را برای ادامه فعالیت شرکت‌ها در ماه‌های آینده ایجاد کرده است. افزایش قیمت مواد اولیه وارداتی به دلیل رشد شدید نرخ ارز، هزینه تولید و قیمت نهایی کالاها را بالا برده و این موضوع کاهش بیشتر قدرت خرید مصرف‌کنندگان و تقاضای موثر را به همراه داشته است.

جزئیات شاخص‌ها
شاخص مدیران خرید کل اقتصاد در بهمن ماه ۱۴۰۳، پس از تعدیل فصلی، ۴۶.۴ محاسبه شده و برای سومین ماه متوالی روند رکودی داشته است. شاخص «میزان تولید محصول یا ارائه خدمت» نیز پس از تعدیل فصلی به ۴۶.۲ رسیده که نسبت به ماه قبل کاهش نشان می‌دهد. شاخص «میزان سفارش‌های جدید مشتریان» در بهمن ماه با شدت بیشتری کاهش یافته است. همچنین، شاخص «موجودی مواد اولیه یا لوازم خریداری‌شده» در بهمن ماه کاهشی بوده، هرچند شدت کاهش آن نسبت به ماه گذشته کمتر است. قیمت مواد اولیه و محصولات تولیدی در بهمن ماه بیشترین مقدار ۲۲ ماهه خود را از فروردین ۱۴۰۲ ثبت کرده‌اند.

استخدام و نیروی انسانی
شاخص «میزان استخدام و به‌کارگیری نیروی انسانی» در بهمن ماه نسبت به ماه قبل افزایش یافته و بیشترین مقدار چهار ماه اخیر را ثبت کرده است. با این حال، شاخص مدیران خرید بخش صنعت در بهمن ماه، پس از تعدیل فصلی، ۴۶.۷ برآورد شده که کمترین مقدار هفت ماه اخیر از مردادماه است. مقدار تولید محصولات نیز پس از تعدیل فصلی به ۴۷.۳ رسیده و برای ششمین بار از ابتدای سال کاهشی بوده است. موجودی محصول نهایی در انبار یا کارهای در حال تکمیل نیز نسبت به ماه قبل کاهش داشته است.