نتیجه فروش سایپا و میزان تقاضا؛ کدام خودرو اختلاف قیمتی بیشتری با بازار دارد؟

به گزارش نماد اقتصاد، فروش سایپا در مرداد ماه ۱۴۰۵ در شرایطی وارد مرحله جدید شده که شکاف میان قیمت کارخانه و بازار آزاد، همچنان یکی از مهم‌ترین محرک‌های تقاضا برای محصولات این شرکت است. سایپا در این مرحله سه محصول کوئیک «GX-L»، کوئیک «SR» تیپ S و سیتروئن «C3-XR V1» را با تحویل ۹۰روزه عرضه کرده است. ظرفیت عرضه این سه خودرو به‌ ترتیب یک هزار و ۹۰۰، یک هزار و ۱۰۰ و ۳۶۰ دستگاه اعلام شده و ثبت‌نام از روز یکشنبه ۲۵ مرداد ماه آغاز شده است.

فاصله قیمت کارخانه و بازار؛ موتور اصلی تقاضا

در مرداد ماه امسال، قیمت قطعی کوئیک «GX-L» حدود یک میلیارد و ۳۰ میلیون و ۷۵۹ هزار تومان و قیمت کوئیک «SR» تیپ S حدود یک میلیارد و ۱۲ میلیون و ۱۴۲ هزار تومان تعیین شده است. سیتروئن «C3-XR V1» نیز با قیمت حدود سه میلیارد و ۲۷۳ میلیون و ۸۲۲ هزار تومان عرضه شده است.

در طرف مقابل، قیمت بازار آزاد محصولات سایپا همچنان بالاتر از نرخ کارخانه قرار دارد. برای مثال، در داده‌های بازار مرداد ماه، کوئیک «GX» در محدوده ۱.۲ تا ۱.۲۲ میلیارد تومان قیمت‌گذاری شده و کوئیک «SR» نیز در محدوده حدود ۱.۲ میلیارد تومان قرار داشته است. بنابراین، برای کوئیک‌های عرضه‌شده در طرح فروش، همچنان فاصله قابل‌توجهی میان نرخ عرضه و ارزش بازار وجود دارد.

البته یک نکته مهم در تحلیل این اختلاف وجود دارد و آن اینکه قیمت آگهی بازار، الزاما قیمت معامله قطعی نیست. در بازار رکودی خودرو، فاصله میان قیمت پیشنهادی فروشنده و قیمت نهایی معامله می‌تواند قابل توجه باشد. بنابراین نمی‌توان کل اختلاف کارخانه و بازار را به‌ عنوان سود قطعی خریدار در نظر گرفت.

جدول مقایسه قیمت کارخانه و بازار

براساس این مقایسه، سیتروئن «C3-XR V1» بیشترین اختلاف ریالی میان قیمت فروش و بازار را دارد اما این موضوع به‌ تنهایی به معنای بالاتر بودن تقاضای آن نیست. قیمت پایه بسیار بالاتر این خودرو باعث شده است اختلاف ریالی آن بزرگ‌تر باشد و برای سنجش جذابیت واقعی، باید اختلاف قیمت را به‌ صورت درصدی نیز بررسی کرد.

کدام خودرو برای متقاضی جذاب‌تر است؟

اگر اختلاف قیمت را نسبت به قیمت کارخانه محاسبه کنیم، تصویر متفاوتی به دست می‌آید. اختلاف تقریبی ۵۹۶ میلیون تومانی سیتروئن «C3-XR V1» نسبت به قیمت کارخانه، معادل حدود ۱۸ درصد قیمت فروش است. در مقابل، اختلاف حدود ۱۸۰ تا ۲۰۰ میلیون تومانی محصولات کوئیک معادل حدود ۱۸ تا ۲۰ درصد قیمت کارخانه خواهد بود.

بنابراین از نظر بازدهی سرمایه نسبت به مبلغ پرداختی، کوئیک‌ها همچنان رقابت نزدیکی با سیتروئن دارند. این نکته برای تحلیل تقاضا بسیار مهم است زیرا متقاضی خودرو لزوما به دنبال بیشترین سود ریالی نیست بلکه نسبت سود احتمالی به سرمایه موردنیاز نیز برای وی اهمیت دارد.

از همین منظر، احتمالا کوئیک «GX-L» و کوئیک «SR» تیپ S می‌توانند تقاضای گسترده‌تری در میان متقاضیان داشته باشند. قیمت پایین‌تر این دو محصول، سرمایه اولیه کمتری می‌خواهد و در عین حال فاصله آن‌ها با بازار همچنان قابل توجه است.

تجربه فروش قبلی چه می‌گوید؟

در مرحله فروش فوق‌العاده تیر ماه، سایپا هفت هزار و ۵۰۰ دستگاه از دو محصول کوئیک «GX-L» و کوئیک «R» تیپ S را عرضه کرد. این مرحله نیز در سه گروه متقاضیان عادی، جوانی جمعیت و جایگزینی خودروهای فرسوده برگزار شد و به‌ دلیل وجود تقاضای بالاتر از ظرفیت، فرآیند قرعه‌کشی انجام شد.

وجود قرعه‌کشی در این مرحله، یک پیام مهم برای بازار داشت؛ حتی در شرایطی که معاملات آزاد خودرو در رکود قرار گرفته، تقاضای سرمایه‌ای برای خرید خودرو از کارخانه همچنان فعال است زیرا اختلاف قیمت رسمی و بازار، انگیزه شرکت در طرح‌های فروش را حفظ کرده است.

این رفتار با شرایط کلی بازار خودرو نیز هم‌خوانی دارد. در هفته‌های اخیر گزارش‌های بازار از کاهش قدرت خرید، احتیاط خریداران و کاهش حجم معاملات حکایت داشته‌اند. با این حال، فروش خودرو با قیمت کارخانه همچنان می‌تواند متقاضی زیادی جذب کند زیرا خریدار در این روش با قیمت پایین‌تری نسبت به بازار مواجه است.

چرا فاصله قیمت کارخانه و بازار همچنان بالاست؟

زمانی که قیمت کارخانه‌ای خودرو به شکل اداری تعیین می‌شود و نرخ بازار براساس شرایط عرضه، تقاضا، انتظارات تورمی و هزینه جایگزینی شکل می‌گیرد، طبیعی است که بین دو قیمت فاصله ایجاد شود.

در مورد سایپا، افزایش قیمت‌های کارخانه‌ای از ابتدای مرداد ماه نیز نتوانسته است این شکاف را به‌ طور کامل از بین ببرد. برای مثال، قیمت کارخانه کوئیک «GX-L» در مرداد ماه حدود ۱.۰۳ میلیارد تومان تعیین شده است؛ در حالی که بازار همچنان این خودرو را بالاتر از این سطح ارزش‌گذاری می‌کند.

از منظر اقتصادی، این شکاف در واقع یک سیگنال قیمتی است؛ یعنی بازار آزاد ارزش خودرو را بالاتر از قیمت رسمی ارزیابی می‌کند. تا زمانی که عرضه خودروساز افزایش نیابد یا قیمت کارخانه به نرخ تعادلی بازار نزدیک نشود، انگیزه ثبت‌نام در فروش‌های فوق‌العاده نیز باقی خواهد ماند.

آیا فروش سایپا می‌تواند قیمت بازار را کاهش دهد؟

اثر فروش فوق‌العاده بر بازار به حجم عرضه و سرعت تحویل بستگی دارد. عرضه یک هزار و ۹۰۰ دستگاه «GX-L» و یک هزار و ۱۰۰ دستگاه «SR» در برابر حجم کل بازار خودرو چندان بزرگ نیست؛ بنابراین بعید است به‌ تنهایی بتواند قیمت بازار را به شکل معناداری تغییر دهد.

با این حال، اگر عرضه‌های سایپا تداوم پیدا کند و خودروهای ثبت‌نامی در موعد ۹۰روزه واقعا وارد بازار شوند، می‌تواند بخشی از فشار تقاضا را تخلیه کند. اثر اصلی این سیاست بیشتر در کاهش انتظارات قیمتی و جلوگیری از رشد شکاف کارخانه و بازار قابل مشاهده خواهد بود.

از سوی دیگر، اگر محدودیت تولید، کمبود قطعات یا مشکلات انرژی باعث کاهش عرضه واقعی شود، حتی فروش‌های فوق‌العاده نیز اثر پایدار بر بازار نخواهند داشت. در همین زمینه، کاهش خودروهای ناقص سایپا از حدود ۵۲ هزار دستگاه به حدود ۴۷ هزار دستگاه در تیر ماه امسال، نشان‌دهنده تلاش شرکت برای افزایش تکمیل و تحویل خودروهاست؛ هرچند این رقم همچنان نشان می‌دهد مسئله موجودی ناقص و تامین قطعات برای صنعت خودرو اهمیت دارد.

کدام خودرو بیشترین اختلاف را دارد؟

اگر معیار را اختلاف ریالی قرار دهیم، سیتروئن «C3-XR V1» با فاصله قابل توجه در صدر قرار می‌گیرد و اختلاف آن با بازار می‌تواند به حدود ۶۰۰ میلیون تومان برسد اما اگر معیار را نسبت اختلاف قیمت به سرمایه موردنیاز بدانیم، کوئیک «GX-L» و کوئیک «SR» جذابیت بسیار بالایی دارند.

در واقع، برای سنجش تقاضای واقعی، صرفا نباید به رقم سود احتمالی نگاه کرد. ترکیب قیمت اولیه پایین‌تر، نقدشوندگی بالاتر، بازار دست‌دوم گسترده‌تر و فاصله مناسب با نرخ بازار باعث می‌شود کوئیک‌ها همچنان گزینه‌های جذابی برای متقاضیان باشند.

بنابراین می‌توان گفت برنده اختلاف ریالی، سیتروئن «C3-XR V1» است اما از نظر نسبت شکاف قیمت به سرمایه و احتمال تقاضای گسترده‌تر، کوئیک «GX-L» و کوئیک «SR» در موقعیت رقابتی بسیار بهتری قرار دارند.

انتهای پیام//