کارشناسان از پیوند بحران‌های غرب آسیا و شاخ آفریقا می‌گویند

به گزارش نماد اقتصاد، کارشناسان مسائل راهبردی معتقدند راهبردهای امنیتی غرب برای مقابله با ناامنی در دریای سرخ، به دلیل تمرکز صرف بر اقدامات نظامی دریایی، نتوانسته ریشه‌های بحران را برطرف کند.

به گفته تحلیلگران، عملیات «نگهبان رفاه» (Operation Prosperity Guardian) که از سوی آمریکا و متحدانش برای حفاظت از خطوط کشتیرانی در دریای سرخ آغاز شد، اگرچه با هدف مقابله با حملات پهپادی و موشکی انصارالله یمن اجرا شده، اما از نظر اقتصادی و نظامی پایدار نیست. در این عملیات، ناوشکن‌های چند میلیارد دلاری برای رهگیری پهپادهایی با هزینه‌ای بسیار پایین‌تر به کار گرفته می‌شوند؛ موضوعی که از دید کارشناسان، توازن هزینه و فایده را به چالش کشیده است.

انصارالله یمن به‌تنهایی عمل نمی‌کند و از شبکه‌ای گسترده برای انتقال تسلیحات، قطعات و سوخت از مسیر دریای سرخ بهره می‌برد.

این شبکه علاوه بر یمن، مناطقی از شاخ آفریقا را نیز در بر می‌گیرد و موجب انتقال سلاح به گروه‌های مسلح در سومالی و تشدید درگیری‌های داخلی سودان شده است.

تحلیلگران، جیبوتی را یکی از حساس‌ترین نقاط این معادله توصیف کرده‌اند. این کشور کوچک میزبان پایگاه‌های نظامی آمریکا، فرانسه، چین، ژاپن و ایتالیاست و در صورت گسترش درگیری‌ها در غرب آسیا، ممکن است به یکی از مهم‌ترین کانون‌های تنش میان قدرت‌های جهانی تبدیل شود.

از سوی دیگر، اختلاف بر سر سد بزرگ رنسانس اتیوپی (GERD) و رقابت بر سر منابع آب نیل نیز بر پیچیدگی اوضاع افزوده است. مصر کاهش سهم خود از آب رود نیل را تهدیدی برای امنیت ملی می‌داند و در همین راستا همکاری‌های نظامی خود با سومالی را گسترش داده است.

در همین حال، توافق جنجالی اتیوپی با منطقه خودمختار سومالی‌لند برای اجاره بلندمدت بخشی از سواحل دریای سرخ و احداث بندر تجاری و پایگاه دریایی، با واکنش شدید دولت سومالی روبه‌رو شده است. مصر نیز با حمایت از موگادیشو و امضای توافق‌های دفاعی، به این مناقشه وارد شده است.

کارشناسان معتقدند با ورود ترکیه، مصر، اتیوپی، سومالی و کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس به این رقابت، اختلافات محلی به یک رویارویی چندجانبه ژئوپلیتیکی تبدیل شده است. امنیت دریای سرخ را نمی‌توان جدا از ثبات سیاسی کشورهای ساحلی آن دانست.

تا زمانی که بحران‌های داخلی یمن، سودان و سومالی حل نشود و رقابت‌های منطقه‌ای ادامه داشته باشد، ائتلاف‌های نظامی دریایی قادر به تأمین امنیت پایدار نخواهند بود و دریای سرخ همچنان یکی از پرتنش‌ترین نقاط جهان باقی خواهد ماند.