صادرات منطقه پس از کاهش تنش‌ها جان گرفت

به گزارش نماد اقتصاد، بررسی داده‌های موسسات بین‌المللی رصد بازار نفت نشان می‌دهد صادرات ترکیبی نفت خام و میعانات گازی پنج تولیدکننده اصلی خلیج فارس شامل عربستان سعودی، امارات، عراق، کویت و ایران در ماه ژوئن به حدود ۱۰.۰۷ میلیون بشکه در روز رسیده است؛ رقمی که نسبت به ماه مه بیش از ۳.۵ میلیون بشکه در روز افزایش نشان می‌دهد.

برآوردهای مؤسسه ورتکسا نیز روندی مشابه را تأیید می‌کند و حجم صادرات منطقه را حدود ۱۰.۲ میلیون بشکه در روز اعلام کرده است. با این حال، این میزان همچنان حدود ۴۰ درصد کمتر از صادرات ثبت‌شده در دوره پیش از بحران و جنگ منطقه‌ای است؛ زمانی که صادرات نفت کشورهای خلیج فارس به بیش از ۱۶ میلیون بشکه در روز می‌رسید.

امارات؛ موتور اصلی افزایش صادرات

در میان صادرکنندگان منطقه، امارات بیشترین سهم را در بازگشت نفت به بازار جهانی داشته است. این کشور با تخلیه محموله‌های انباشته‌شده در خلیج فارس و تسریع عملیات بارگیری توانست صادرات خود را به حدود ۳.۷ تا ۳.۸ میلیون بشکه در روز برساند؛ رقمی که بیش از یک میلیون بشکه در روز بالاتر از ماه قبل است.

افزایش صادرات امارات نه تنها بخشی از کمبود عرضه بازار جهانی را جبران کرد، بلکه به کاهش نگرانی معامله‌گران درباره امنیت عرضه نفت نیز کمک کرد و در تعدیل قیمت‌های جهانی نقش مؤثری داشت.

تنگه هرمز دوباره شلوغ شد

همزمان با کاهش تنش‌های سیاسی و امنیتی، تردد نفتکش‌ها در تنگه هرمز نیز روندی صعودی پیدا کرده است. آمارهای منتشرشده از سوی شرکت‌های کشتیرانی نشان می‌دهد در هفته پایانی ژوئن، نزدیک به ۱۰۰ نفتکش از این آبراه راهبردی عبور کرده‌اند؛ رقمی که بالاترین سطح از زمان آغاز درگیری‌ها محسوب می‌شود.

افزایش تعداد نفتکش‌های ورودی و خروجی نشان می‌دهد شرکت‌های حمل‌ونقل دریایی به تدریج ریسک فعالیت در منطقه را کمتر ارزیابی می‌کنند و اعتماد بازار نسبت به امنیت کشتیرانی در حال بازگشت است.

عربستان تولید و صادرات را افزایش داد

عربستان سعودی نیز همزمان با بهبود شرایط، صادرات نفت خام خود را افزایش داده است. آمارها نشان می‌دهد صادرات این کشور در ماه ژوئن با رشد قابل توجهی به بیش از ۴.۵ میلیون بشکه در روز رسیده و در روزهای پایانی ماه حتی به محدوده ۶ میلیون بشکه در روز نزدیک شده است.

افزایش بارگیری از پایانه رأس تنوره و استفاده گسترده‌تر از ظرفیت‌های صادراتی، نقش مهمی در این رشد ایفا کرده است.

ایران نیز سهم بیشتری از بازار گرفت

داده‌های مؤسسات رصدکننده بازار نفت حاکی از آن است که صادرات نفت ایران نیز پس از کاهش محدودیت‌های ناشی از بحران، روندی افزایشی داشته است. بر اساس این برآوردها، صادرات نفت ایران در ماه ژوئن نسبت به ماه قبل بیش از ۷۰ درصد رشد کرده و به حدود ۶۴۰ هزار بشکه در روز رسیده است.

هرچند این رقم هنوز با ظرفیت واقعی صادرات ایران فاصله دارد، اما نشان می‌دهد کاهش تنش‌های منطقه‌ای و روان‌تر شدن تردد دریایی، امکان افزایش صادرات را برای تهران نیز فراهم کرده است.

 بازار نفت وارد مرحله «احیای محتاطانه» شده است

افزایش صادرات نفت کشورهای خلیج فارس را نمی‌توان صرفاً نتیجه رشد تولید دانست؛ بلکه بخش عمده این جهش ناشی از بازگشت تدریجی امنیت به مسیرهای کشتیرانی، کاهش ریسک عبور نفتکش‌ها از تنگه هرمز و تخلیه محموله‌هایی است که طی ماه‌های گذشته در آب‌های منطقه متوقف مانده بودند.

با وجود این، بازار هنوز به وضعیت عادی بازنگشته است. فاصله حدود ۴۰ درصدی صادرات فعلی با سطح پیش از بحران نشان می‌دهد بسیاری از شرکت‌های کشتیرانی، بیمه‌گران و خریداران نفت همچنان با احتیاط عمل می‌کنند و بازگشت کامل اعتماد به زمان بیشتری نیاز دارد.

از سوی دیگر، ادامه روند افزایشی صادرات می‌تواند فشار بر قیمت‌های جهانی نفت را کاهش دهد و بخشی از نگرانی‌ها درباره کمبود عرضه را برطرف کند. در مقابل، هرگونه تشدید دوباره تنش‌های سیاسی یا نظامی در منطقه، به‌ویژه در تنگه هرمز، می‌تواند این روند را به سرعت معکوس کند.

در مجموع، داده‌های موجود نشان می‌دهد بازار انرژی خلیج فارس وارد مرحله‌ای از احیای تدریجی اما شکننده شده است؛ مرحله‌ای که موفقیت آن بیش از هر چیز به ثبات سیاسی، امنیت مسیرهای دریایی و تداوم همکاری میان کشورهای منطقه وابسته خواهد بود.