اقتصاد آمریکا تا ماه‌ها طعم تلخ جنگ را می‌چشد

به گزارش نماد اقتصاد، اگرچه درگیری نظامی میان ایران و ایالات متحده با تفاهم اخیر دو طرف وارد مرحله‌ای از آتش‌بس و کاهش تنش شده است اما کارشناسان اقتصادی معتقدند آثار مالی این جنگ برای خانوارهای آمریکایی و اقتصاد آمریکا تا ماه‌ها و شاید سال‌ها ادامه خواهد داشت.

دونالد ترامپ طی روزهای اخیر با اشاره به توافق حاصل‌شده، از آغاز دوره‌ای از رونق اقتصادی سخن گفته و وعده داده است که قیمت بنزین به زودی به حدود ۲.۵ دلار در هر گالن خواهد رسید. وی همچنین سال آینده میلادی را آغاز رونق اقتصادی بی‌سابقه برای آمریکا توصیف کرده است.

با این حال، بسیاری از اقتصاددانان چنین ارزیابی‌هایی را بیش از حد خوش‌بینانه می‌دانند و معتقدند آثار تورمی ناشی از جنگ، اختلال در بازار انرژی و ابهامات ژئوپلیتیکی همچنان اقتصاد آمریکا را تحت فشار قرار خواهد داد.

هزینه فشار مستقیم بر بودجه خانوارهای آمریکایی

بر اساس برآوردهای منتشرشده توسط راجر پیلکه، پژوهشگر ارشد موسسه امریکن اینترپرایز، جنگ ایران به طور مستقیم بین ۷۷۵ تا یک هزار و ۳۰۰ دلار هزینه اضافی بر هر خانوار آمریکایی تحمیل کرده است.

این هزینه‌ها شامل افزایش قیمت سوخت، رشد هزینه‌های ناشی از تامین مالی عملیات نظامی و سایر مخارجی است که در نهایت از طریق مالیات یا افزایش قیمت کالاها و خدمات به مصرف‌کنندگان منتقل می‌شود.

افزایش قیمت انرژی طی ماه‌های گذشته تنها به بازار بنزین محدود نمانده و بازار گازوئیل، کودهای شیمیایی و در نهایت بخش کشاورزی و صنایع غذایی را نیز تحت تاثیر قرار داده است؛ مسئله‌ای که فشار تورمی را در سراسر اقتصاد آمریکا گسترش داده است.

بازگشت قیمت نفت به معنای کاهش فوری تورم نیست

اگرچه قیمت نفت در روزهای اخیر بخشی از رشد خود را از دست داده و به سطوح پیش از جنگ نزدیک شده است، اما کارشناسان معتقدند بازگشت کامل بازار انرژی به شرایط عادی به زمان قابل‌توجهی نیاز خواهد داشت.

زیرساخت‌های آسیب‌دیده در منطقه، بازسازی ظرفیت‌های حمل‌ونقل انرژی و بازگشت تدریجی ترافیک نفتکش‌ها به تنگه هرمز، فرایندی زمان‌بر خواهد بود و همین مسئله مانع از کاهش سریع قیمت سوخت خواهد شد.

پاتریک هارکر، رئیس پیشین بانک فدرال رزرو فیلادلفیا، معتقد است پایان جنگ به معنای بازگشت فوری اقتصاد به شرایط پیشین نیست.

به گفته وی، بازارها همچنان با احتیاط عمل می‌کنند و بازسازی زیرساخت‌های تخریب‌شده در خاورمیانه زمان‌بر خواهد بود؛ موضوعی که موجب می‌شود نرخ تورم برای مدتی در سطوح بالاتر از انتظار باقی بماند.

مایکل نگرون، پژوهشگر مرکز «American Progress» نیز معتقد است روند کاهش قیمت سوخت به تدریج ادامه خواهد داشت اما انتظار سقوط سریع قیمت بنزین به سطوح کمتر از سه دلار در هر گالن در کوتاه‌مدت واقع‌بینانه نیست.

فشار هزینه‌های زندگی؛ چالش سیاسی جمهوری‌خواهان

تداوم فشارهای تورمی می‌تواند به یکی از مهم‌ترین چالش‌های سیاسی جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره در ماه نوامبر ۲۰۲۶ تبدیل شود.

در شرایطی که موضوع قدرت خرید و هزینه‌های زندگی به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های رای‌دهندگان آمریکایی تبدیل شده، تداوم قیمت‌های بالای انرژی و مواد غذایی می‌تواند موقعیت حزب جمهوری‌خواه را در دفاع از حفظ سهم اکثریت خود در مجلس نمایندگان و سنا به خطر بیندازد.

برخی کارشناسان اجتماعی معتقدند پیام‌های مثبت دولت درباره وضعیت اقتصاد، برای خانوارهایی که همچنان با افزایش هزینه‌های روزمره مواجه هستند، چندان قابل لمس نیست.

به گفته فعالان حوزه مبارزه با فقر و گرسنگی، زمانی که درآمد خانوارها تغییری نکرده اما هزینه سوخت، مواد غذایی و سایر نیازهای اساسی افزایش یافته است، ادعاهای مربوط به رونق اقتصادی برای بخش بزرگی از جامعه قابل درک نخواهد بود.

افزایش هزینه انرژی و موج جدید تورم

طبق آمارهای موجود، میانگین قیمت بنزین در آمریکا در روزهای اخیر به حدود ۳.۹۰ دلار در هر گالن رسیده است؛ در حالی که این رقم در ایالت کالیفرنیا به حدود ۵.۴۸ دلار در هر گالن می‌رسد.

همچنین افزایش قیمت نفت علاوه بر بنزین، هزینه حمل‌ونقل، تولید محصولات کشاورزی و قیمت کودهای شیمیایی را نیز افزایش داده و اثرات آن در بسیاری از بخش‌های اقتصاد آمریکا مشاهده می‌شود.

در نتیجه، نرخ تورم مصرف‌کننده در ماه می ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵ به ۴.۱ درصد رسیده که بالاترین سطح طی سه سال اخیر محسوب می‌شود.

تردید افکار عمومی نسبت به ارزش اقتصادی جنگ

افزایش هزینه‌های زندگی باعث شده بخش قابل‌توجهی از افکار عمومی آمریکا نسبت به توجیه اقتصادی جنگ با ایران تردید داشته باشند.

بر اساس نتایج نظرسنجی مشترک خبرگزاری رویترز و ایپسوس که اندکی پس از اعلام توافق پایان درگیری آمریکا و ایران منتشر شد، تنها ۲۳ درصد از شهروندان آمریکایی معتقدند هزینه‌های جنگ با دستاوردهای آن تناسب داشته است.

همچنین نزدیک به ۸۰ درصد پاسخ‌دهندگان اعلام کرده‌اند قیمت بنزین نوعی فشار مالی بر زندگی روزمره آن‌ها وارد می‌کند؛ به طوری که ۳۴ درصد این فشار را شدید و ۴۴ درصد آن را در حد متوسط ارزیابی کرده‌اند.

در همین حال، نیمی از شهروندان آمریکایی اعلام کرده‌اند که برنامه‌ای برای سفرهای تابستانی ندارند و هزینه‌های بالا را مهم‌ترین دلیل این تصمیم عنوان کرده‌اند.

مذاکرات تهران و واشنگتن؛ عامل جدید ابهامات بازارها

یکی دیگر از عواملی که مانع بازگشت سریع آرامش به بازارهای انرژی شده، ابهامات موجود در روند مذاکرات میان ایران و آمریکا است.

اگرچه توافق اخیر زمینه بازگشت بخشی از نفت ایران به بازارهای جهانی را فراهم کرده و به افزایش عرضه جهانی نفت کمک کرده است اما اختلافات دو طرف بر سر جزئیات توافق همچنان پابرجاست و آینده مذاکرات در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

تحلیلگران معتقدند این ابهامات باعث شده شرکت‌های انرژی، خطوط کشتیرانی و شرکت‌های بیمه همچنان ریسک سیاسی بالایی را در محاسبات خود لحاظ کنند؛ موضوعی که به افزایش هزینه حمل‌ونقل، بیمه و قیمت نهایی انرژی منجر می‌شود.

به باور کارشناسان، تا زمانی که مسیر مذاکرات به نتیجه‌ای پایدار و قابل پیش‌بینی نرسد، اعمال بخشی از حق بیمه ریسک ژئوپلیتیکی همچنان در قیمت هر بشکه نفت لحاظ خواهد شد.

اقتصاد آمریکا و آزمون پساجنگ

اگرچه پایان درگیری نظامی از شدت شوک‌های اولیه واردشده به بازارهای جهانی کاسته است، اما تجربه بحران‌های ژئوپلیتیکی نشان می‌دهد اثرات اقتصادی جنگ‌ها معمولا بسیار دیرتر از پایان عملیات نظامی از بین می‌روند.

از این منظر، چالش اصلی اقتصاد آمریکا در ماه‌های پیش‌رو نه مدیریت خود جنگ، بلکه مدیریت پیامدهای اقتصادی، تورمی و سیاسی آن خواهد بود؛ پیامدهایی که می‌تواند بر رفتار مصرف‌کنندگان، مسیر سیاست‌های پولی و حتی نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره تاثیرگذار باشد.

انتهای پیام//