تنگه «باب المندب» هم بسته شد، اقتصاد دنیا به کُما رفت

دکتر رئوف پیشدار
یادداشت از: دکتر رئوف پیشدار
۱۸ خرداد ۱۴۰۵

حوثی ها که در یمن قدرت را در دست دارند و بر تنگه «باب المندب» در کناره دریای سرخ مسلط اند، با شلیک موشکی در پیش از ظهر دوشنبه ١٨ خردادماه ١۴٠۵ مسدود کردن این تنگه به روی کشتی‌های اسرائیلی و آمریکایی را اعلام کردند. آن‌ها گفتند؛ هر شناوری که بخواهد این قاعده را نقض کند، هدف موشک قرار خواهد گرفت .

به گزارش نماد اقتصاد، حوثی ها که در یمن قدرت را در دست دارند و بر تنگه «باب المندب» در کناره دریای سرخ مسلط اند، با شلیک موشکی در پیش از ظهر دوشنبه ۱۸ خردادماه ۱۴۰۵ مسدود کردن این تنگه به روی کشتی‌های اسرائیلی و آمریکایی را اعلام کردند. آن‌ها گفتند؛ هر شناوری که بخواهد این قاعده را نقض کند، هدف موشک قرار خواهد گرفت .
حوثی ها پیشتر و بارها تهدید به بستن تنگه باب المندب کرده بودند. به این ترتیب دو تنگه مهم و استراتژیک دنیا، هرمز و باب المندب به روی شناورهای آمریکایی و اسرائیلی بسته است.
باب المندب را می‌توان مهم ترین و استراتژیکی ترین گذرگاه آبی جهان نامید. آنچه جایگاه تنگه باب المندب را در هژمونی بازیگران منطقه ای و فرامنطقه ای برجسته می‌سازد ،اشرافیت کشورهای دارنده منابع انرژی نفت و گاز،جهت تسلط بر کانال های ترانزیتی آن می‌باشد . از آبراهه یا گذرگاه باب المندب،سالانه حدود ۲۲ هزار کشتی و روزانه حدودا چهار میلیون بشکه نفت که برابر با شش درصد از تجارت نفت جهان است و حدود هفت درصد حجم وارداتی اروپای غربی از طریق این گذرگاه، در ترکیب وگذر از کانال سوئز جابه جا می‌شود .
پس می‌توان آبراهه باب المندب را بخش مهمی از نظام بین الملل عنوان کرد که از اهمیت ژئوپلیتیکی و ژئو اکونومی بالایی برخوردار است.
باب المندب مسیر اصلی تجارت دریایی بین اقیانوس هند و دریای مدیترانه است،از این نظر،منافع کشورهای اردن،یمن ،اتیوپی،سودان،سومالی،جیبوتی،اریتره،به طور مستقیم از طریق تنگه باب المندب و کانال سوئز تامین می‌شود و به زبان ساده تر به طور مستقیم این کشورها جز از طریق کانال سوئز و دریای سرخ، هیچ دسترسی به آب های آزاد و اقیانوس ها ندارند.
مسیر اصلی تجارت بین اقیانوس هند و دریای مدیترانه،تنگه باب المندب می‌باشد .
به عبارتی بیشترین تعداد کشتی های تجاری که در کانال سوئز تردد دارند از تنگه باب المندب می‌گذرند. از این جهت تنگه هرمز،تنگه باب المندب و کانال سوئز به طور پیوسته بر هم تاثیر می‌گذارند .
ایران ، عراق و کویت از مسیر باب المندب برای ترانزیت نفت خام به غرب استفاده می‌کنند ،در حالی که محصولات نفتی و گازی و کالاها نیز از مبداء مدیترانه و از تنگه باب المندب به شرق می روند.
از این رو در صورت بسته شدن تنگه باب المندب این حجم عظیم از ترافیک مجبور است تا در مسیر طولانی تر حرکت کند،با تغییر مسیر،زمان سفر معمولی،از راس التنوره در عربستان سعودی به بندر دریایی لوئیزیانا در خلیج ایالات متحده آمریکا به ۴۳روز افزایش می یابد،یعنی کمی بیش از ۳۳روز مسیر متداول کانال سوئز.
در سال ۲۰۲۱ کشتی« اورگرین» در کانال سوئز به مدت یک هفته به گل نشست،که هم منجر به بالا رفتن قیمت جهانی نفت شد و هم اینکه یک میلیارد دلار خسارت بر جای گذاشت.
آزادی ناوبری ، جریان ناپایدار تجارت و منابع انرژی از جمله ،مواردی هستند که مستقیما بر منافع استراتژیک ایالات متحده آمریکا تاثیر گذار هستند.
از همه مهم‌تر حضور نظامی چین تاثیرات مستقیم بر منافع اقتصادی و امنیتی ایالات متحده آمریکا دارد، حدودا ۷۰۰ میلیارد دلار تجارت سالانه از راه های آبی دریای سرخ و تنگه باب المندب عبور می کند.
امنیت اسرائیل برای آمریکا و حضور در منطقه بسیار حائز اهمیت است،به طوری که تسلط بر این تنگه ،بسیاری از نگرانی های اسرائیل را کاهش می‌دهد.
سرزمین های اشغالی توسط اسرائیل در ساحل شرقی دریای مدیترانه قرار دارد و ازطریق زمینی با کشور های لبنان،اردن،فلسطین،سوریه و مصر،هم مرز است،اما شهروندان و کالای اسرائیلی قادر به حرکت و جابه جایی زمینی نیست،مرز اسرائیل با مصر بسته است،و هیچ گذرگاه زمینی میان دوطرف نیست،گرچه دو طرف دارای روابط رسمی دیپلماتیک اند ،اسرائیل کشور های لبنان و سوریه را متخاصم می داند، نیروهای سازمان ملل در مرز مشترک زمینی میان دو طرف حضور دارند،اسرائیل تنها با اردن گذرگاه مرزی زمینی دارد،اما اسرائیلی ها قادر به عبور از اردن به سمت دیگر کشورها نیستند،زیرا ورود کالاها و شهروندان اسرائیلی به تمامی کشورهای همسایه اردن ممنوع می‌باشد.
باب المندب مسیری مهم برای تجارت وبقاء رژیم اسرائیل می‌باشد ،زیرا که اسرائیل برای حفظ موجودیت خود به آبراه های بین المللی به شدت وابسته است،هراس اسرائیل از بستن تنگه «تیران» از سوی مصر ، مهم‌ترین ترین دلیل وقوع جنگ ۱۹۶۷ بود،چرا که اسرائیل نسبت به از دست رفتن بازدارندگی خود بسیار وحشت زده بود.

 

برچسب‌ها: باب المندب
Author

یگانه بختیاری فردیس

مشاهده دیگر مطالب
لینک کوتاه مطلب:
https://namadeghtesad.ir/?p=64667
لینک با موفقیت کپی شد!

۰ دیدگاه